Genel Bilgiler

Kadının Değerlendirilmesi (PCOS)

Kadının Değerlendirilmesi (PCOS)

POLİKİSTİK OVER NEDİR?

Kadınlarda en sık görülen endokrin hastalığıdır.Nedeni tam bilinmemekle beraber daha çok genetik bir durum olarak değerlendirilmektedir. Poli-Kistik over” (PKO),ultrasonografi taramasında overlerin görüntüsüne dayandırılarak tanımlanan bir isimdir. Menstrüel düzensizlik ve hormonal belirti vermeyip yapılan ultrasonografide PKO’e sahip birçok kadın var olduğu görülmüştür.Polikistik over, aslında adında bulunan kistik terimi nedeniyle bazen kadınlar tarafından yanlış anlaşılmaktadır. Buradaki kist terimi bir over kisti olarak algılanmamalıdır.Over rezervi değerlendirilirken içerisindeki antral folikül (aday yumurta kistleri) dediğimiz aday yumurta kistlerinin sayısına bakılarak değerlendirilir.Yumurta rezervi değerlendirilirken düşük,orta,normal ve aşırı rezervli olarak gruplandırılır polikistik over aşırı yumurta rezervine sahiptir.Bir overdeki aday yumurta kistlerinin sayısı 12 ve üzerinde ise over rezervi fazla olan bir gruptan bahsedilmiş olur.Polikistik overde bu aday folikül kistlerinin over dokusu üzerindeki  yerleşimi periferel yani over dokusunun dış kabuğunun hemen altında kolye şeklinde sıralanır.Bu aday folikül kistlerinin boyutları 2-8mm arasında değişmektedir. Ve normalde bu aday foliküllerden bir tanesi seçilerek lider yumurta durumuna gelir ve yakalşık 18-20mm büyüklüğüne ulaşınca ovulasyon (yumurtlama) gerçekleşir.Genel popülasyonun %20 kadarında ortaya çıkmaktadır.

PKO/PKOS insülin hormone ile yakın ilişki içerisinde olduğu bilinmektedir.İnsülin hormonu vücuda alınan besinlerden sonra pankreastan salgılanır ve alınan besinlerden glukoz formunda enerjinin alınarak vücut organlarının kullanmasına izin verir. Böylece vücutta glukozun regülasyonunu (dengeleme) sağlamaktadır.Polikistik overli kadınlarda vücut hücrelerinde insulin karşı direnç vardır (insülin rezistansı) bu nedenle bu açığı kapatmak için pankreas organı daha fazla insulin üretir.Aşırı insulin hormonunun ise overler üzerine olumsuz etkisi vardır;ovulasyonun önlenmesi ve vücutta androjen (testesteron) seviyelerinin artışına neden olur.Androjen seviyelerinin artışı kadınlarda vücudun değişik yerelerinde kıllanma belirtileri, ciltte yağlanma gibi anormal gelişimlere neden olabilmektedir.Polikistik overde insülin direnci nedeniyle hastalara kilo almaması veya fazla kiloları var ise bu kilolardan kurtulması önerilmektedir.Aksi halde polikistik over tablosu ağırlaşarak adet görememe gibi dahada ağır duruma PKOS (polikistik over sendromu)’a neden olacaktır.Ovulasyon olmaması veya düzensizleşmesi ise infertiliteye neden olmaktadır.
 
Özet olarak polikistik over sendromunda;

Anovulasyon (yumurtlama olmaması) periyotları
Düzensiz menstrüasyon periyotları
Amenore (hiç adet olamama)
Aşırı androjen nedeniyle akne,hirsutizm (kıllanma)
İnsülin direnci nedeniyle obezite,Tip-II diabet ve kolesterol seviyelerine artışlar.
 
PKOS’un uzun vadede riskleri:

Uzun vadede PKOS‘un yan etkileri insülin direnci ve aşırı yüksek olan androjen hormone ile ilişkilidir.Yüksek düzeydeki insulin düzeyleri tip-II diabet gelişme olasılığının artışına neden olmaktadır.Diabet gelişmesi durumunda diyet ve ek tedavi olarak METFORMİN gibi insülin direncini kıracak tabletler ile bu kısır döngü geriletmeye çalışılır.METFORMİN piyasada değişik isimler altında pazarlanmaktadır (glucophage,glifor,diaformin ve matofin gibi).PKOS da metformin insulin direncini kırmak için kullanılmaktadır.

Yüksek kan kolesterol seviyeleri ve yüksek kan basıncının her ikisi  kalp hastalıkları riskini arttırabilir.Uzun süre adet görememe gibi durumlarda endometriyum (rahim zarı) kanseri riski artabilir.Çünkü ovulasyon olmadığı için endometriyum sürekli olarak östrojen maruziyetinde kalmaktadır.Östrojen endometriyumda hücre artışı yapmaktadır,o nedenle endometriyumun devamlı östrojen hormonuna maruz kalması endometriyum kanseri riskini arttıracaktır.Oysa ovulasyon olduktan sonra progesteron  hormonu salgılanarak endometriyum östrojene karşı korunmaktadır.Normalde 28-30 günde düzenli adet olan bir kadında,bu periyodun ilk iki haftasında endometriyum gelişen bir yumurtanın üretmiş olduğu östrojen hormonunun etkisi ile hücre artışı olarak kalınlaşmaktadır.Periyodun ikinci yarısı ise endometriyum gelişen yumurtanın ovule olması ile salgıladığı progesteron hormonu etkisi altında kalacaktır. Progesteron hormonu ise östrojen hormonunun endometriyum üzerine olan hiperplazi (hücre artışı) etkisini engelleyerek adet ile dışarı atılmasını sağlamaktadır. O nedenle kendiliğinden adet olamayan kadınlarda bu dengeyi sağlamak için hormonal tedaviler gerekmektedir.
 
PKOS ve Düzensiz Menstrüel Periyotların Kontrolü:

Düzensiz ve ağır periyotlar ovulasyon ile birlikte görülebilen problemlere bağlı ortaya çıkabilir.O nedenle ovulasyonun tekrar başlatılarak düzenli devam ettirilmesi için tedavi gerekmektedir.Gebelik arzusu olanlar için gebeliğe engel olmayacak tedavi yöntemleri seçilir.

İnsülin direncinin azaltılması için aşırı kilosu olanlara kilo verdirilmesi.Aşırı kilo PKOS olan veya olmayan kadınlarda menstrual problemlere neden olabilmektedir.Bu fazla yağ dokusunda yapılan extra östrojen hormonu ovulasyonu engelleyerek aşırı stimülasyona bağlı olarak endometriyum kalınlaşması ve ağır periyotlara neden olur.Kilo vermek siklusu kontrol eder bu tabloyu düzelterek menstrüal kanamanın şiddetini azaltacaktır.Bunun için diyet,spor ve METFORMİN ile kısır döngü geriletilerek ovulasyon tekrar başlatılmaya çalışılır.PKOS hastalarında PROLAKTİN,TSH ve serbest T4 gibi hormonların da kontrol edilmesi gerekir.Eğer hipotroidi (tiroid hormon yetersizliği) veya prolaktin yüksekliği var ise bu durumun düzeltilmesi gerekir.

Bütün tedavilere rağmen bazı kadınların periyotları regüle edilemeyebilir.O zaman bu kadınlarda doğum kontrol hapları veya siklik progesteron kullanılarak endometriyal kanser riski önlenebilir.Her yıl bu tedaviyi 6 periyot uygulamak bu riske karşı yeterli koruma sağlamaktadır.

Çocuk istemi olan kadınlarda ise,eşlerinin spermi normal ise öncelikle haplar ile veya cilt altına uygulanan hormonal tedavi ile yumurta geliştirilerek aşılama yöntemleri ile gebelik elde edilmeye çalışılır.Birkaç kez aşılamaya rağmen gebelik başarılamayan kadınlarda tüp bebek tedavisine geçilebilir.PKOS olan kadınlarda overyan yanıt yüksek olabileceğinden tedavi ve takipleri daha sık yapılmalıdır.Bazı kadınlarda aşılama tedavisi olarak başlanıp fazla yumurta seçimi olabilmektedir,bu durum bazen çoğul gebeliklere neden olabileceğinden aşılama tedavisi iptal edilerek çifte korunmaları önerilir yada bu tedavinin boşa gitmemesi için tüp bebek tedavisi şeklinde devam edilerek yumurtalar toplanır ve döllendirilen yumurtalardan uygun sayıda embriyo transferi yapılarak hem çoğul gebelikten kaçınılmış olunur ve hemde aşılama tedavisi iptal edilmeyerek değerlendirilmiş olur.

Web sitemizin içeriği, ziyaretçiyi bilgilendirmeye yönelik hazırlanmıştır. Sitede yer alan bilgiler, hiçbir zaman bir hekim tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz. Bu kaynaktan yola çıkarak, ilaç tedavisine başlanması ya da mevcut tedavinin değiştirilmesi kesinlikte tavsiye edilmez. Web sitemizin içeriği, asla kişisel teşhis ya da tedavi yönteminin seçimi için değerlendirilmemelidir. Sitede kanun içeriğine aykırı ilan ve reklam yapma kastı bulunmamaktadır.

© 2010 - 2017, Tüm hakları saklıdır. Gizlilik Sözleşmesi. Bu web sitesi Empati Design tarafından yapılmıştır. Daha detaylı bilgi almak için lütfen tıklayınız.
empatidesign